Smalec jednym z najzdrowszych tłuszczów? Fakty i mity

Smalec jest jednym z najzdrowszych tłuszczów dla człowieka. To nie żart – takie są fakty.

Na przestrzeni ostatnich kilkudziesięciu lat smalec niemal całkowicie zniknął z domowych kuchni. Zastąpiły go roślinne oleje rafinowane.
A jeszcze pokolenia naszych babek  bez smalcu nie wyobrażały sobie smażenia, pieczenia, duszenia. Jadano chleb ze smalcem aromatyzowanym cebulą, majerankiem, czosnkiem. Z dodatkiem jabłek, skwarków i mielonego mięsa.

Współcześnie smalec jest odsądzany od czci i wiary.  Większość z nas słysząc o smalcu  natychmiast wyobraża sobie zatkane tętnice, choroby serca, miażdżycę lub w najlepszym przypadku otyłość.

Ale wszystko to mity 

Od kiedy zaczęto straszyć ludzi naturalnym tłuszczem promując rafinowane oleje roślinne lawinowo zaczęły mnożyć się choroby układu sercowo-naczyniowego, nowotwory i inne cywilizacyjne co przedstawia wykres za British Journal of Nutrition, 2012. W krajach gdzie przeważały w diecie tłuszcze zwierzęce było mniej chorób serca oraz zgonów.

Powszechnie mówi się, że nienasycone kwasy tłuszczowe są zdrowsze niż te nasycone. Jednak wiele badań wskazuje na to, że oleje roślinne powodują poważne szkody dla zdrowia.
Skład olejów jadalnych jest obcy dla człowieka nie tylko ze względu na sam proces produkcji. Oleje roślinne zawierają olbrzymie ilości tłuszczów wielonienasyconych, a organizm potrzebuje w większości nasyconych i jedno nasyconych.

dieta niskotłuszczowa a otyłość źródło NCBA 

Dlaczego smalec zasługuje na powrót do kuchni

1.

Smalec składa się w większości z nasyconych kwasów tłuszczowych, głownie z jednonasyconego kwasu oleinowego.
Nasycone kwasy tłuszczowe, tak samo jak witaminy są niezbędne do życia (nośnik energii).
Ze względu na swoje stabilne właściwości chemiczne są bezpieczne i nie wchodzą w żadne niepożądane i szkodliwe reakcje.
Eliminując z naszej diety naturalne tłuszcze kasujemy paliwo dla serca i układu krwionośnego!
Bez dobrego tłuszczu organizm NIE jest fizycznie i biologicznie w stanie przyswoić wielu witamin w tym A, D, E i K.

Pełnowartościowy tłuszcz a takim jest smalec potrzebny jest do prawidłowego funkcjonowania wątroby, serca, skóry, układu odpornościowego i układu krążenia.

2.

Smalec jest stabilny termicznie. Nie ulega przemianom chemicznym podczas obróbki termicznej.  Nie utlenia się jak tłuszcze roślinne tworząc wolne rodniki i substancje rakotwórcze. Smalec nie jełczeje, ze względu na pojedyncze wiązania miedzy cząsteczkami węgla. Podwójne wiązania są niestabilne i łatwo ulegają utlenianiu. Najłatwiej to zaobserwować na przykładzie masła. Podobnie jełczeją oleje roślinne, ale często trudno jest poznać po wyglądzie i zapachu. Rafinowane oleje po bardzo długim czasie, kiedy nie nadają się już do użycia zaczynają zmieniać zapach.

3.

Smalec w przeciwieństwie do olejów roślinnych ma dobrą proporcję kwasów omega 3 do omega 6. Kwasy omega 6 pobudzają organizm do produkcji prostaglandyn prozapalnych , a kwasy omega 3 przeciwzapalnych. Równowaga fizjologiczna organizmu w znacznej mierze zależy od właściwego stosunku kwasów omega 3 i omega 6. Przewaga kwasów omega 6 tworzy ogniska zapalne, między innymi przyczynia się do powstawaniu nowotworów. Więcej na temat  TUTAJ

4.

Smalec jest zdrowy dla serca. Mitem jest że tłuszcze zwierzęce przyczyniają się chorób serca powodując m.in wzrost poziomu cholesterolu . Nasi przodkowie spożywali głownie smalec i masło, a rzadko kto zapadał na choroby sercowo naczyniowe.

Co mówią badania ?

American Journal of Clinical Nutrition opublikował raport sporządzony na podstawie badania 300.000 przypadków z którego jasno wynika, że nasycone kwasy tłuszczowe nie powodują chorób serca  (1) . Co więcej to dieta niskotłuszczowa  powoduje wzrost trójglicerydów, co jest czynnikiem ryzyka dla chorób serca (2) Liczne inne badania wykazały że nie ma żadnych korzyści z diety o niskiej zawartości tłuszczu (3)

Szef Framingham Heart Study tak skomentował wyniki analiz
Okazuje się, że osoby, którzy spożywają najwięcej cholesterolu, najwięcej nasyconych tłuszczów, najwięcej kalorii  są szczuplejsze,  zdrowsze i najbardziej aktywne fizycznie

5.

Mit cholesterolu. Zawartość cholesterolu w smalcu działa ochronnie, zwiększa stężenie HDL oraz zmniejsza udział lipoprotein LDL. Dlatego nie ma co się obawiać jedzenia smalcu, tym bardziej że cholesterol jest wręcz niezbędny do przeżycia. A obniżanie jego poziomu statynami jest szaleństwem.

6.

Smalec jest bogaty w witaminę D
Jest drugim po tranie najbogatszym źródłem witaminy D w żywności – jedna łyżka zawiera 1000 IU tej niezbędnej witaminy, której większości brakuje. I co ważne, dobrze przyswajalnej dzięki obecności tłuszczu. Ale jest pewien haczyk. Wyłącznie smalec od zwierząt wypasanych na pastwiskach, z dostępem do światła słonecznego. Najlepiej zakupić smalec lub tłuszcz do samodzielnego wysmażenia od małego gospodarstwa.

I wreszcie smalec jest tanim, tradycyjnym pokarmem!