Harmonia duszy i ciała, odporność, Porady, Przepisy, Przyprawy, Właściwości i zastosowanie, Zioła

Herbatki ziołowe na jesień – przywrócą balans, wzmocnią, odżywią komórki

Autor

12 listopada 2025

Wł. 12 listopada 2025

Jesień to czas przejścia. Mniej słonecznego światła, temperatury spadają, drzewa tracą liście, cała przyroda przygotowuje się do zimy. Kiedy światło zdobywa przewagę nad ciemnością energia aktywności maleje. Również człowiek przechodzi od ekspansywnej natury lata do wewnętrznej, introspekcyjnej strony jesieni.

Jesień to naturalny to czas refleksji i większego spokoju. Zbytnia aktywność fizyczna i w umyśle, skutkuje zwiększeniem niepokoju, stanami lękowymi, bezsennością. Namiar elementu żywiołu powietrza jesienią jest odczuwany jako wyczerpanie.

Sezonowe herbatki ziołowe

Nasze ciało to nie biologiczne maszyny oderwane od środowiska, ale wewnętrzne przedłużenie klimatu. By zachować zdrowie, należy się dostosować do pór roku i zmieniającej pogody. Zwracać uwagę, kiedy ciało reaguje zmęczeniem, chłodem, gorącem, kaszlem, zaburzeniami trawienia, nadmierną ekscytacją lub brakiem zainteresowania, letargiem, depresją. Czy te objawy nie pojawiają się w określonych porach roku?

Rytm sezonowych zmian jest taki sam w organizmie jak i otaczającym środowisku. Z grubsza dzielimy na ramy czasowe: przedwiośnie, wiosna, letnie upały, późne lato, jesień i zima.
Większość nie zdaje sobie sprawy, że objawy chorób, których doświadczamy w danym sezonie, wynikają z osłabienia odporności w poprzednich okresach. Zapobiegniemy im dostosowując się do naturalnego rytmu dwa sezony wcześniej. Np. wiosną przygotowujemy się na późne lato, latem na jesień itp. Upalne lato jest najbardziej yang (element ognia, ruchu), trudno myśleć wtedy o jesieni, ale to najlepszy czas na wykorzystanie ziół i pokarmów, które zbudują jesienne rezerwy. Zima, grudzień – to najlepszy czas na przygotowanie do wiosny.

Przedwiośnie i wiosna to odrodzenie, przebudzenie z letargu do aktywności. Okreswymagający od wątroby przeciwstawieniu się ospałości o toksycznemu nagromadzeniu zimowych zapasów.
Lato to metaboliczny ogień – rozgrzewa ciało i emocje, stawia wymagania sercu, mięśniom, sercu i hormonom.
Późnym latem ciało koncentruje się na przyswajaniu plonów żniw obciążając śledzionę.
Jesień jest okresem przygotowań, siły natury zwalniają, zmiany odczuwają płuca i jelito grube.
Zima to senny czarodziej, zimna, ciemna, tajemnicza, odżywienie nerek na głębokim poziomie jest nieodzowne. Więcej tutaj.

Jeśli pomyślimy o roślinach, stanie się jasne, że ziemia daje nam dokładnie to, czego potrzebujemy, aby przygotować na zmiany pór roku. Odżywcze pokarmy, zioła wiosny i lata sięgają w górę, ku słońcu. Jesienno-zimowe znajdziemy na ziemi lub pod nią.

Herbatki ziołowe na jesień

Charakteryzująca się suchością i chłodem jesień w tradycji Ajurwedy określana jest sezonem vata, energii rządzonej przez przez żywioły powietrza i eteru. Można określić je jako „wiatr” lub „to co się porusza. Cechy vata to chłód, zimno, suchość, lekkość, ruchliwość, chaotyczność. Można je zaobserwować w naturze: liście usychają, stają się kruche i opadają, wiatr wzmaga, temperatury spadają.

Jesień to czas, kiedy jesteśmy szczególnie podatni na nasilenie vata. Sucha skóra, wzdęcia, zaparcia, zimne stopy, dłonie, nieregularny sen, zmienny apetyt, stres, zmęczenie i osłabiona odporność to oznaki dysbalansu. Płuca są najbardziej wrażliwe na wiatr, zimno i wysuszenie, stąd więcej przeziębień i infekcji dróg oddechowych.

Emocjonalnie jesień wiąże się ze smutkiem i żalem, poczuciem straty, emocjami, które czasem dosłownie „zatykają oddech”. Wraz z pierwszymi oznakami jesieni smętnie obumierającej przyrody możemy zaobserwować, że łatwiej wpadamy w tego rodzaju stany emocjonalne. Trwają one dłużej i są znacznie bardziej intensywne. Długo tłumiony żal wywołuje skurcz w jelicie grubym, związanym z wydalaniem, usuwaniem, „puszczaniem”. Tak jak drzewa zrzucają liście jesienią, tak i nam przyda się pozbycie się wszystkiego, co już nam nie służy.

Trzy kluczowe wyzwania na jesień to utrzymanie temperatury, uziemienie i rutyna. Rozgrzewające, energetyczne, nawilżające potrawy równoważą chłód i suchość. Warzywa korzeniowe: marchew, bataty, ziemniaki, pasternak, ziemniaki rzepa rozpalają ogień trawienny, wspierając płuca i jelito grube. Niezbędne są regularne posiłki, sen, ciepłe ubrania, równowaga między aktywnością i odpoczynkiem.

Herbatki ziołowe to świetny sposób by wesprzeć organizm jesienią. Rozgrzewające przyprawy np. imbir, cynamon, kardamon, czarny pieprz, czosnek, wzmocnią odporność i pomogą układowi trawiennemu. Ziołowe herbatki zapobiegną przeziębieniom, lub skrócą czas ich trwania. Złagodzą alergię, oczyszczą krew, uspokoją układ nerwowy. Dostarczą witamin, mikroelementów i zmniejszą stany zapalne.

Podbiał, oman wielki, dziewanna, szałwia, traganek, tymianek – wzmocnią płuca
Prawoślaz, malwy, ślaz, traganek, lukrecja utrzymają nawilżenie tkanki dróg oddechowych i płynność śluzów
Odżywcze zioła nawilżą, odżywią układ trawienny i jelita – perz, kora wiązu czerwonego, anyż biedrzeniec, lipa, lukrecja, ogórecznik, gwiazdnica, cytryniec
W momentach smutku, depresyjnej pogody letnie zioła wniosą trochę optymizmu: dziurawiec, lipa, rumianek, nagietek, melisa, głóg, dzika róża.

Słoneczna herbatka na jesień

Kiedy zaczyna brakować światła słonecznego filiżanka słonecznej herbatki podniesie na duchu. Wspomnienie letnich ziół wniesie trochę optymizmu.

Melisa, znana jako „przynosząca radość” rozluźnia system nerwowy i wspomaga układ trawienny. Ziele dziurawca łagodzi nastrój, uspokaja umysł i przywraca mózg na właściwe tory. Lipa rozwesela serce i przegania smutek. Działa przeciwzapalnie i poprawia odporność.

Mieszamy w równych ilościach melisę, ziele dziurawca, kwiat i liść lipy. Łyżkę mieszanki zaparzamy w szklance wrzątku kwadrans. Pijemy 2-3 razy dziennie małymi łykami delektując się smakiem.

Wzmacniająca herbatka na jesień

Bierzemy łyżkę owoców dzikiej róży
Łyżeczkę suszonych owoców czarnego bzu
3-4 plasterki grzybków reishi
Łyżeczkę suszonego imbiru, przy suchej skórze łyżkę startego świeżego

Zioła zalewamy 4 szklankami wody i gotujemy na wolnym ogniu bez przykrycia 20 minut. Po odparowaniu powinno zostać około połowę płynu. Jeśli pozostanie mniej, uzupełnić wrzątkiem. Stosuje się raz dziennie w przerwie między posiłkami.

Herbatka wzmacnia odporność, chroni przed infekcjami wirusowymi, uspokaja układ nerwowy. Powleka błon śluzowe, wzmacnia je i chroni przed wnikaniem patogenów. Imbir rozgrzewa i wzmacnia ogniem trawienny.

Herbatka zatkane zatoki

Mieszamy w równych ilościach: liść pokrzywy, mięty pieprzowej, ziele nawłoci i kwiat czarnego bzu.
Łyżkę mieszanki parzymy pod przykryciem kwadrans.
Po przecedzeniu można dosłodzić miodem lub sokiem malinowym

Szybko pomaga podrażnione stanem zapalnym tkanki górnych dróg oddechowych. Doskonała dla alergików, przy infekcjach, obrzęku błon śluzowych zatok, obniża również gorączkę.

Pokrzywa zmniejsza reakcje alergiczne w zatokach, działa przeciwzapalnie i przeciwhistaminowo. Nawłoć ma działanie ściągające i przeciwbakteryjnie. Pomaga wydalić śluz, zmniejsza katar, kichanie. Mięta zmniejsza przekrwienie, rozrzedza śluz a kwiat czarnego bzu łagodzi stan zapalny.

Herbatka odżywcza na jesień

Przed zimą organizm zaczyna magazynować energię i składniki odżywczy. Bogatą w minerały, tonizującą herbatkę można włączyć do codziennej, jesiennej rutyny.

Mieszamy w równych ilościach mleczny owies lub ziele, liść pokrzywy, skrzyp polny i lucernę.
4 łyżki mieszanki zalewamy litrem przegotowanej, ciepłej wody.
Odstawiamy pod przykryciem na całą noc.
Podgrzewamy do wrzenia i przecedzamy.
Można przelać do termosu i popijać cały dzień po trochu.

Wszystkie zioła są bogate w minerały i składniki odżywcze. Mamy tu krzemionkę, żelazo, chlorofil, aminokwasy, łatwo przyswajalne witaminy, cynk, beta gluten, kwas pantotenowy. Herbatka tonizuje wszystkie układy, odżywia i wzmacnia organizm.

Korzenna masala chai

Po ½ szklanki wody i pełnego mleka
Łyżeczka czarnej herbaty dobrego gatunku
¼-½ łyżeczki zmielonych przypraw imbir, cynamon, kardamon, goździki
Opcjonalnie: ziarenko czarnego pieprzu, szczypta chili, gałka muszkatołowa, anyż, kolendra

Zalewamy herbatę i przyprawy ½ szklanki wody. Gotujemy 2 minuty i odstawiamy do naciągnięcia kilka minut. Ten sposób parzenia uaktywnia garbniki w czarnej herbacie, które działają ściągająco i odkażająco. Wyparza się puryna i rutyna, uelastyczniające naczynia krwionośne, aktywują witaminy B1 i B6. Dolać mleko, ponownie bardzo krótko zagotować i przecedzić. Gotowy napój dosładzamy miodem, melasą lub syropem klonowym.