Szczawik zajęczy – właściwości, zastosowania i przepisy

Szczawik zajęczy [Oxalis acetosella L.] występuje powszechnie w całej Europie.

Każdy z nas spotkał spacerując w lesie niewielką roślinkę przypominającą koniczynę z listkami w kształcie serca. To szczawik zajęczy – jeden ze zwiastunów wiosny. Dawniej wierzono, że jest przysmakiem zajęcy jako że to jedna z pierwszych roślin zielnych zdobiących pozimowe runo.

Szczawik zajęczy

Listki szczawiku mają bardzo charakterystyczny, niepowtarzalny smak. Kwaśny, przypominający limonkę z korzenną nutką bez goryczki. Świeże listki można jeść prosto z krzaka, znakomicie gaszą pragnienie.

Szczawik zajęczy należy do rodziny szczawikowatych. Jest niedużą rośliną wyrastającą do 12-15 cm. Lubi zacienione miejsca, rośnie w skupiskach tworząc dywany jasnozielonych liści. Wczesną wiosną pojawiają się delikatne białe kwiaty. W niektórych krajach, gdzie kwitnie od Wielkanocy do Pięćdziesiątnicy szczawik nazywany jest „alleluja”

jak wygląda szczawik zajęczy

 

Obydwa człony nazwy botanicznej odnoszą się do kwaśnego smaku. Oxalis pochodzi z greki oznacza kwaśny, łacińskie acetosella – sole kwasu octowego.

Wydawać by się mogło, że roślinka nie jest warta uwagi, ale jest przydatna do celów kulinarnych i leczniczych.  Zawiera ogromne ilości witaminy C,  z grupy B,  żelazo, chlorofil, dobrze przyswajalny wapń,  cenne kwasy: szczawiowy, fumarowy, bursztynowy i cytrynowy.

Szczawik zajęczy właściwości

Szczawik zajęczy ma działanie moczopędne i chłodzące – przydatne w stanach gorączkowych.  W medycynie ludowej stosowany jest

  • w schorzeniach układu moczowego, krwotokach
  • stanach zapalnych nerek i pęcherza
  • leczeniu szkorbutu
  • przy niestrawności, wymiotach i zatruciach
  • odtruwaniu – oczyszcza krew lepiej niż pokrzywa.szczawik zajeczy właściwości i zastosowanie
  • pomocniczo w leczeniu żółtaczki,
  • przy robaczycy przewodu pokarmowego
  • szczawik leczy szkorbut
  • pleśniawki i zapalenie dziąseł
  • ma działanie antyoksydacyjne [1]
  • są doniesienia, że pomaga przy chorobie nowotworowej [2] 
Uwaga:

Ze względu na zawartość szczawianów niewskazany u osób z kamicą nerkową i podagrą.

 

 

Szczawik zajęczy zastosowania

Zastosowanie mają tylko świeże listki, nie suszy się ich. Zmielone na papkę można mrozić.

  • Szczawik zajęczy pobudza trawienie i wydzielanie śliny.
    Spożycie kilku świeżych listków likwiduje zgagę i oczyszcza wątrobę. Wystarczy z kilka dni zjadać szczawik z oliwą z oliwek.
  • Likwiduje zgagę, niestrawność i lekkie zaburzenia czynności wątroby
    Przy tych dolegliwościach zaleca się picie dziennie dwóch szklanek schłodzonej herbatki.
  • Przy żółtaczce, zapaleniu nerek, wykwitach skórnych i pasożytach
    Pije się tyle samo herbatki ale ciepłej.

W lecznictwie ludowym świeżo wyciśnięty sok polecany jest w początkowych stadiach raka żołądka,  rakowatych wrzodach zewnętrznych, wewnętrznych i guzach. Sok wyciska się w sokowirówce. Co godzinę pije się trzy do pięciu kropli soku z wodą lub herbatką ziołową. Zewnętrzne rakowate wrzody smaruje się świeżym sokiem.W chorobie Parkinsona zażywa się po 3-5  kropli soku w herbatce z krwawnika. Sok stosuje się zewnętrznie do nacierania. Należy ściśle przestrzegać rozcieńczania.  M.Treben

 

szczawik zajęczy kulinarne właściwości lecznicze

Sok z liści szczawiku zajęczego zagotowany zmienia kolor na czerwony.

  • Leczy rany i oczyszcza krew
  • Można stosować jako płyn do płukania jamy ustnej i gardła.
  • Pomaga w leczeniu owrzodzeń skórnych
  • Przy siniakach i obrzękach działa skuteczniej niż  sól Epsom.
  • Roztarty z olejem lnianym/tranem ładnie przyspiesza gojenie ran i owrzodzeń.

Szczawik zajęczy przepisy 

Szczawikiem zajęczym dawniej aromatyzowano potrawy, lemoniady i orzeźwiające napoje. Wzbogaca smak sałatek, zup, twarożków, masła.  Świetnie smakuje dodany do farszu pieczonych ryb, jajecznicy, jajek na twardo.

Herbatka lecznicza ze szczawiku
Łyżkę świeżych listków zaparzamy w szklance wrzątku.
Pijemy przed snem.

szczawik zajęczy sałatka

Zupa ze szczawiku zajęczego
  • Szklanka świeżych listków szczawiku
  • Drobno posiekana dymka wraz z cebulką
  • 1-3 pomidory gruntowe
  • 2 litry wody
  • sól i świeżo zmielony czarny pieprz
  • śmietana

Cebulę wraz z dymko lekko podsmażamy
Dolewamy wodę, gotujemy 10 minut
Dodajemy szczawik, pomidory i przyprawy
Po lekkim schłodzeniu zabielamy śmietaną.
Wstawić do lodówki.
Podajemy jako chłodnik ze świeżym chlebem.

pasta ze szczawiku zajęczego do pieczywa

Pasta – smarowidło do pieczywa
  • 2 garści świeżych liści szczawiku
  • Można po połowie wymieszać z rukolą czy rukwią wodą
  • 80 g serka śmietankowego bądź zmiksowanego twarożku
  • parę kropli mleka
  • szczypta soli i pieprzu

Umyte, wysuszone zioła rwiemy na duże kawałki.
Mieszamy z serkiem i solą
Dodajemy trochę mleka by uzyskać kremową miękkość

Lemoniada
Gotujemy świeże listki w wodzie.
Schładzamy lodem
Dosładzamy do smaku miodem.
Świetnie gasi pragnienie.

Pesto ze szczawiku

  • 3 ząbki czosnku,
  • co najmniej ½ szklanki świeżych listków
  • ½ łyżeczki soli kamiennej
  • łyżka oliwy z oliwek

Blendujemy składniki na gładką konsystencję.
Pesto ma wyjątkowy smak i walory zdrowotne.
Znakomity dodatek do makaronu, kanapek i sałatek.

pesto szczawik zajeczy

Przepisy dr. Różanskiego

Sposoby podawania:

  • świeże ziele szarpane
  • nalewka na świeżym rozdrobnionym zielu (1:5 na wódce)
  • macerat ze świeżego ziela (wytrawianie rozdrobnionego wodą przegotowaną lub zdrojową przez 4-6 godzin).
  • nalewka pobudza krążenie krwi wieńcowe (5-10 ml nalewki 1-2 razy dziennie)
  • może wpływać wzmacniająco na siłę skurczu mięśnia sercowego i zapobiegać kołataniu serca

 

0 0 vote
Article Rating

Może Ci się również spodoba

guest

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

1 Komentarz
Oldest
Newest Most Voted
Inline Feedbacks
View all comments
Lampart
Lampart
1 rok temu

ludzie kochani może ja jestem nie z tej epoki co to jest „dymka wraz z cebulą” ???? Dymka przecie to cebula? O co tu chodzi: 1 cały dymka wraz z cebulą drobno posiekana
3 lub pomidory gruntowe
jakie trzy lub pomidory ????

1
0
Would love your thoughts, please comment.x
()
x
%d bloggers like this: